گنج پنهان در دل حادثه؛ نگاه عارفانه و ژرف سردار شهید حاج احمد سوداگر به دفاع مقدس
وقتی صحبت از روزهای دفاع مقدس به میان می آید، خیلی ها ناخودآگاه یاد خاطرات سوزناک، اشک ها و لبخندها و حماسه های بی بدیل می افتند. اما نگاه مرد بزرگی مثل سردار شهید حاج احمد سوداگر به جنگ، فراتر از یک قاب عاطفی بود. او نه فقط یک فرمانده شجاع در خط مقدم، بلکه چشم بینای جبهه ها و معمار «اطلاعات و عملیات» بود؛ مردی که خوب می دانست پشت هر پیروزی بزرگ، چه کوهی از تفکر، تدبیر، محاسبه و عشق خوابیده است. او نگاهی عمیق و عارفانه، اما در عین حال کاملا حساب شده به جنگ داشت و در کلام معروفش فرمود: «جنگ گنجینه عظیمی از علوم و معارف است که باید استخراج شود.»
برای اینکه بفهمیم منظور این مرد بزرگ از این جمله پرمعنا چه بوده، باید دل به دریای تفکر او بسپاریم و این گنج را در چند بخش تماشا کنیم:
۱. فراتر از خاطره؛ جنگ، معدن تجربه و دانایی
برای شهید سوداگر، جنگ تنها یک مجموعه خاطره گذشته نبود که بنشینیم و برای نسل های بعد تعریف کنیم. او جنگ را یک گنجینه زنده می دید؛ یک معدن پر از الماس های ناب که باید با ابزار عقل، تدبیر و پژوهش استخراج شوند. او خوب می دانست که نگاه صرفا احساسی به جنگ، کم کم آن را در غبار تاریخ گم می کند؛ اما نگاه علمی و ریشه ای، از آن فرمول های نجات بخش برای زندگی و اداره کشور می سازد. واژه «گنجینه» از نگاه او، یعنی انبوهی از تاکتیک های بکر، ابتکارات حیرت آور در سخت ترین روزهای تحریم، و روش های درست مدیریت بحران وقتی که دشمن از هر طرف راه را بسته بود.
۲. چشم های بیدار؛ چگونگی بیرون کشیدن این گوهرهای ناب
سردار سوداگر خودش مرد روزهای شناسایی و دیدبانی در دل تاریکی شب بود. او کسی بود که با پای پیاده وجب به وجب خاک دشمن را متر کرده بود. از نگاه او، استخراج این گنجینه کار ساده ای نبود؛ همان کاری که بچه های اطلاعات و عملیات پیش از عملیات های بزرگی مثل فتح المبين کردند: رفتن به دل خطر، خواندن دقیق نقشه زمین، شناخت روحیه دشمن و حتی محاسبه زمان جزر و مد رودخانه های خروشان مثل اروند. معارف جنگ از دید او تنها به حال و هوای معنوی جبهه محدود نمی شد، بلکه شامل درس های بزرگ مدیریت، فریب دادن هوشمندانه دشمن، پنهان کاری های امنیتی و روانشناسی در میدان رزم بود که باید روزی درس می شد تا همه آن را بیاموزند.
۳. نهالی که به درخت تنومند تبدیل د
شهید سوداگر کسی بود که برای اولین بار پای درس «علوم و معارف دفاع مقدس» را به دانشگاه ها باز کرد. او می دانست اگر ما خودمان به سراغ جمع آوری این گنج نرویم، دو اتفاق تلخ می افتد: اول اینکه دیگران تاریخ ما را به میل خودشان تحریف می کنند و وارونه نشان می دهند؛ دوم اینکه تجربه های گران بهایی که برای به دست آوردنشان خون های پاکی ریخته شده، به دست فراموشی سپرده می شود. او اصرار داشت که این گنج باید ثبت و ضبط شود تا چراغ راه آینده باشد.
۴. معجزه های مهندسی در دل ناممکن ها
اگر به یادگارهای جبهه نگاه کنیم، می بینیم جنگ یعنی هنر ناممکن ها را ممکن کردن. پل های شناوری که روی رودخانه خروشان ساخته شد،بیمارستان های صحرایی و عبور غواصان از اروند.
منظور حاج احمد سوداگر از استخراج این گنج این بود که بگوید در روزهای سختی و بحران، نیازی نیست چرخ را از نو اختراع کنید؛ بروید نگاه کنید رزمندگان ما در بدترین شرایط چگونه با دست های خالی و قلوب مطمئن، گره های کور را باز کردند؛ همان الگوها را بیاورید و مشکلات امروز کشور را حل کنید.
از نگاه روشن و ژرف شهید حاج احمد سوداگر، دفاع مقدس یک آزمایشگاه بزرگ انسانی بود که در آن آدم ها با تکیه بر ایمان و عقل، به مرزهای عجیبی از توانمندی رسیدند. استخراج این گنجینه، کار با ارزش و بزرگی است که به ما یاد می دهد چطور از گذشته، قدرتی پولادین و دانشی کارآمد برای ساختن فردای این سرزمین بسازیم؛ گنجی که هرچه بیشتر به سراغش برویم، راه روشن تری برای آینده پیدا خواهیم کرد.
